Gangtok, Kalimpong, Delhi, Zoersel

01/10 Za

Gangtok

Eerst naar het klooster van Rumtek dat op 25 km afstand ligt, dus weer een paar uurtjes auto. Het is wel vrij interessant, een kopij van een klooster nabij Lhasa dat door de Chinezen verwoest is. Dan terug naar Gangtok en bezoek aan het Instituut van Tibetologie bestaande uit een museum en een  bibliotheek met originele Tibetaanse manuscripten. Daarna naar het klooster van Enchey, ook wat beschadigd door de aardbeving, en de kort erbij liggende heiligste stupa van Gangtok, de Purba Chöten. Hier ontmoeten we een groepje leerlingen uit Assam die absoluut met ons op de foto willen. De moeder van de luidruchtigste blijkt ingenieur te zijn op een olieraffinaderij (Numaligahr) waarmee we nog gewerkt hebben en die destijds een delegatie naar Antwerpen hadden gestuurd voor opleiding. Voorwaar een kleine wereld… Daarna naar een botanische tuin met serre (snel te vergeten, de bloemen in de vrije natuur zijn hier veel mooier) en een bezoekje aan “de Meir” van Gangtok (al even snel te vergeten). “Voor de stadjes moet men hier niet komen » zegt Karin. Terug naar de rust van ons aangenaam hotel waar ze wel te lijden hebben van de vele annulaties na de aardbeving.

02/10 Zo

Gangtok-Kalimpong

Onze laatste sightseeing dag. De rit naar Kalimpong (terug naar West Bengalen) duurt een dikke drie uur. Hier nemen we onze intrek in het mooie Windsongs Hotel (slechts 3 kamers) met mooie tuin, prachtig zicht op de vallei en op het stadje en een aangename, stijlvolle gastvrouw. ‘s Middags bezoeken we 2 kloosters (de Durpin gompa en de Tharpa Choling gompa). In beide mogen we binnen foto’s maken en we krijgen toelating om een afgeschermde “mandala” (zandschilderij) te fotograferen. Verschillende fresco's zijn wel zwaar beschadigd en we vragen ons af hoe die gerestaureerd gaan worden. In het verleden is het soms nogal botweg overschilderd en het kwaliteitsverschil tussen de oudere en recente muurschilderingen is frappant. We bezoeken ook nog de bazaar van het stadje om Karin toe te laten haar shopping af te ronden. Daarna genieten we van de rust van de tuin met mooi uitzicht op Kalimpong dat net als de andere Sikkimese stadjes steil tegen de top van de berg gebouwd is.

03/10 Ma

Kalimpong-Bagdogara-Delhi

Om 5 h uit de veren en drie uur naar Kalimpong. Ook van hieruit nog even zicht  op de Kanchengdzonga. Halfweg zijn we uit de bergen en gaat het vooruit. Vlucht naar Delhi met enige vertraging en dan nog de rest van de dag volmaken in Delhi. 

04/10 Di

Terugvlucht vanuit Delhi

Alles verloopt probleemloos en inmiddels zijn we thuis. Het is gedaan met de lunchkes van 2 Euro per persoon, vandaag geen kip en geen thee maar wel een glaasje wijn en een goed stuk vlees. Bedankt voor de belangstelling en tot binnenkort. Vanaf nu terug bereikbaar op normaal e-mail adres.

Van Darjeeling naar Gangtok

29/09 Do

Darjeeling-Pelling

Om 9h de baan op. Het is mooi weer maar ook vanmorgen steekt het 250 km brede Himalaya-panorama grotendeels in de wolken. We rijden een tijd op de kam van de berg langs theeplantages en dalen af naar een vallei op 400 m door een woud van teakbomen. De hellingen zijn steil, de begroeing tropisch en om de paar honderd meter is er wel een landverschuiving of wegverzakking. Het is niet duidelijk of de aardbeving of de moesson de oorzaak is. Lager liggen rijstvelden in terrasvorm. Het is een zeer mooie route maar we hebben weer bijna 7 uur nodig om 120 km af te leggen. Halfweg rijden we Sikkim binnen dat tot 1975 een apart koninkrijk was. Het is maar 80 km breed en 100 km lang maar omwille van de hoge bergen/diepe dalen zijn alle verplaatsingen lang. Ook het stadje Pelling is klein en een verademing na het drukke Darjeeling. We maken na aankomst nog een mooie wandeling naar het Sanghak Choeling klooster dat op 2250 m hoogte ligt op een berg met panoramisch uitzicht. De Kangchendzonga die hier vlak voor onze neus moet liggen is niet te zien… 

30/09 Vr

Pelling-Gangtok

Om 5 h is het bingo: ik trek het gordijn open en daar liggen ze, de 7- en 8-duizenders. Vanop ons terras maken we de zonsopgang mee waarbij eerst de Kanchendzonga opgelicht wordt en een heel stuk later de Kabru die vanuit ons gezichtspunt even hoog is. Optisch bedrog, de Kabru is 1,3 km minder hoog, nog altijd een respectabele 7340 m. We besluiten na het ontbijt te stappen naar de bezienswaardigheden die op het programma staan omdat het anders weer veel auto zitten wordt. Dus trekken we eerst naar het Pemayangtse klooster dat een 3-tal km van ons hotel ligt. Meer van hetzelfde, deze keer de 8 verschijningsvormen van de Padmasimbhava, ook gekend als Guru Rimpoche in Tibet of als Sibaji in het Nepalees…. Voor onze gids is het veel genuanceerder dan voor ons. De 2de verdieping met belangrijk houtsnijwerk is afgesloten wegens schade aan het gebouw door de aardbeving. Terwijl we ter plekke zijn wordt de bamboe gezaagd om een stelling op te zetten. Daarna stappen we nog een paar km verder naar de ruïnes van Rabdentse, de koninklijke hoofdstad van Sikkim tussen 1670 en 1814. Het stelt niet veel voor maar is wel heel mooi gelegen. Die koningen wisten hun plaatsen wel te kiezen. Nu zijn we klaar voor de autorit van een dikke 5 uur voor 120 km. Van 2200 m naar 800 m, terug naar 2200 m, dan naar 400m en dan naar Gangtok (de huidige hoofdstad) op 1700 m. Ontelbare bochten, slechte weg, veel aardverschuivingen, opstoppingen in de kleine stadjes onderweg,… maar wel terug altijd mooi zicht. “Keep Sikkim clean and green” staat er voortdurend op de borden. Clean begrijp ik maar green? Ik heb zelden zo een groen landje gezien. Het is tegen vijf uur als we aan ons verlaten hotel aankomen. Op ‘t eerste zicht het beste van deze reis. 

Trekking Darjeeling

27/09 Di

Trekking Mana Bhanjang – Tumling

Om 8h vertrekken we toch voor een gewijzigde versie van de Singalila Ridge trek waar normaal minstens 3 dagen voor nodig zijn. Startplaats is op 25 km van Darjeeling en dat is 1,5 h rijden… Dan gaat het van 2100 m tot 3000 m over een afstand van 14 km. Bij aanvang hebben we een beperkt zicht op de Himalaya Range. Daarna zit alles in de wolk. De trek loopt op de rand van India en Nepal. Met dit buurland hebben ze geen ruzie dus lopen we vrij van het ene naar het andere (al mag dat officieel niet gezegd worden). Na een paar km klimmen moeten we onze gids Penzu Sherpan depanneren met wat Compeed pleisters…De begroeiing is tropisch, het kontrast met Ladakh kan niet groter zijn. Onderweg zijn er een paar kleine dorpjes en de sfeer is Nepalees. Na 6 h stappen nemen we onze intrek in de lokale versie van een luxueuze berghut. We hebben een aparte kamer met 2 grote bedden, een aparte badkamer met een echt toilet en een houtstoof. De dekens zijn loodzwaar van het opgeslorpte vocht de laatste maanden. Het seizoen moet hier nog beginnen… In het hoofdhuis waar de familie woont hebben ze een aparte eetkamer ingericht naast een grote keuken waar ze zelf in leven. Daar staat de TV, maakt het dochtertje haar huiswerk en wordt er op de houtkachel gekookt door grootmoeder en moeder. En dat doen ze voortreffelijk. Voor het eten verbroederen we met 2 studenten van Calcutta die in bewondering staan dat westerlingen hun bergen komen bezoeken. Ze vinden dat Indiërs veel te weinig belangstelling hebben voor eigen patrimonium en natuur. Ze vinden India corrupt en hebben geen goed woord over voor hun politici. Dit is een konstante doorheen onze gesprekken de laatste weken. Rond half negen kruipen we met de warmwaterkruik in het klamme bed. 

28/09 Wo

Trekking Tumling-Tonglu- Mana Bhanjang

Als het vannacht om 3h begint te stortregenen weten we dat een mooie zonsopgang op de Kangchendzonga (8598 m, 3de hoogste berg ter wereld en hoogste van India) weer niet voor vandaag zal zijn. Een kleine teleurstelling. Spijtig genoeg moeten we ook langs ongeveer dezelfde weg terug. We stijgen eerst nog tot Tonglu op 3150 m waar we gisteren met een boog rond gelopen zijn. Als de zon er toch wat doorkomt begint alle regen van de afgelopen dagen te verdampen en is er weer weinig te zien. Op weg naar beneden bezoeken we nog een privé klooster van een rijke Indiër in Meghma en het klooster van Chitray. Hier is er een afgesloten gebouw waar monnikken jarenlang in afzondering komen mediteren. Alsof het nog niet geisoleerd genoeg ligt… Na 6 h zijn we beneden en kunnen we moe maar (niet helemaal) tevreden terug door het drukke verkeer naar Darjeeling.

Darjeeling

24/09 Za

Vlucht Leh-Delhi-Guwahati-Bagdogra

Naar Darjeeling

Buiten de afspraak met onze chauffeur voor vervoer naar de luchthaven (half uur te laat) verloopt de trip naar Bagdogra vlekkeloos. Mooi zicht op de Himalaya tijdens vlucht naar Delhi. We zien de K2. De nieuwe luchthaven van Delhi is een oase van rust in vergelijking met wat de oude was. Modern en ruim, dezelfde lange gangen als in Zaventem maar wel minder verkeer. Eerst naar Guwahati en dan een stuk terug naar Bagdogra. Opgepikt door onze gids met chauffeur en dan meer dan 3h per jeep voor de 90 km naar Darjeeling dat op 2100 m ligt. We zijn 13h onderweg en komen aan rond 18h. Het regent dat het giet. Hier is de moesson nog niet voorbij… De jongen die ons wegwijs maakt in onze kamer zegt ondermeer: If you need something from the reception you dial 100 but the telephone is not working…

25/09 Zo

Darjeeling

Het blijft regenen en ‘s morgens zien we met moeite het huis van onze buren. Darjeeling, een stadje van 100,000+ inwoners, hangt tegen de berg en met enig zonlicht zal het best te genieten zijn, niet in het minst omdat het ook zicht heeft op sneeuwbergen. Onze reisagent heeft ticketten gekocht voor het antieke stoomtreintje van Darjeeling naar Choom. Afgezien van de antieke lokomotief stelt dat niets voor en bovendien geraakt het halfweg niet de heuvel op. We zijn blij dat onze gids ons met de auto komt oppikken. We bezoeken het klooster van Choom (buitenkant iets “mongolischer” dan de sobere kloosters in Ladakh maar vanbinnen zeer gelijkaardig) en dan gaan we lunchen in Darjeeling voor 225 Rs, een goede 3,5 Euro (voor ons twee wel te verstaan). ‘s Middags naar het Himalayan Institute of Mountaineering en naar de Zoo. Thenzing Norgay, de eerste man op Everest met Sr. Edmund Hillary in 1953, is van Darjeeling en was tot zijn dood in 1986 de leider van het instituut. Hij is er ook begraven. Het museum toont de geschiedenis van beklimmingen van Mount Everest en belangrijke Indische expedities. De zoo is vrij interessant maar de beestjes zitten natuurlijk achter tralies en dat is niet heel fotogeniek. Ze hebben een sneeuwluipaard, een Bengaalse tijger, rode panda’s, Himalaya wolven, zwarte beer, blauwe schapen… Ook dit hotel heeft problemen met internet en ik moet mijn toevlucht zoeken tot het hieroverliggende internetlokaal.

26/09 Ma

Darjeeling

Normaal beginnen we vandaag aan onze trekking maar het heeft vannacht nog eens pijpestelen geregend en wegens wateroverlast wordt het vertrek in overleg met de gids een dag uitgesteld. Ook de verdere tocht naar Sikkim is onzeker omdat er nog her en der landverschuivingen  de wegen blokkeren. Ook hier in Darjeeling is dat het geval en we rijden 2h om 5 km verder een Tibetaans centrum te bezoeken waar vluchtelingen kunstambachten beoefenen. Niets interessant maar voor de goede zaak moeten we toch iets aankopen. Ook de weg naar de theefabriek is versperd door een aardverschuiving en we gaan dan maar uitgebreid lunchen in het betere Glendary’s. Het klaart geleidelijk op en tegen zonsondergang is er zo waar een glimp van sneeuwbergen op te vangen onder het nu hogere wolkendek. Zonder zicht, zon en bergen is er echt niets aantrekkelijk aan dit stadje. Het vuile primeert en de koloniale gebouwen staan er afgeleefd bij.

Trekking vanuit Leh

21/09 Wo

Start trekking Leh-Yangthang

‘s Morgens zijn we wat ongerust omdat we op TV toevallig horen over de aardbeving in Sikkim waar we over enkele dagen naar toe gaan. Er zijn hier geen kranten, internet is zelden beschikbaar en GSM is helemaal niet beschikbaar. Het is dus moeilijk wat objectieve informatie te krijgen. Gelukkig hebben we een keukenhulp in ons hotel die van Sikkim is en die heeft kontakt met zijn ouders ter plekke. Het is allemaal niet zo erg, hun huis staat alleen wat scheef… We vertrekken voor onze trekking met weer maar eens een nieuwe gids, eentje die nauwelijks Engels spreekt. We bezoeken eerst nog het klooster van Likir en dan gaan we op stap. Onze gids is in de winter drager voor het leger op de gletsjer en verdient dan 15000 Rs per maand ofte 250 Euro. Hier is dat een goed betaalde job. De trekking loopt tussen 3500 en 3800 m en is licht. Na enkele uren en een pick-nick onderweg bereiken we al onze bestemming waar onze 2-persoonstent al recht gezet is door de rest van de ploeg. We verbroederen wat met een Waals koppel dat op huwelijksreis is en na het avondeten, bereid door onze gids, zit er niet veel anders op dan rond een uur of 8 met de warmwaterkruik in onze tent te kruipen. Eerst genieten we nog van de prachtige sterrenhemel maar het is te koud om lang buiten te zitten.

22/09 Do

Trekking Yangthang-Hemis Shukapachan

We trekken over een colletje van 3900 m en bereiken na minder dan 3h stappen onze volgende bestemming. We hebben de trekking overschat en ons zelf wat onderschat. We maken dan zelf nog maar een flinke wandeling rondom het dorp en bezoeken in de later namiddag met een koppel halve landgenoten uit Wenen het lokale nonnenklooster. Hier worden we met open armen ontvangen en we mogen niet vertrekken voor we een kopje thee gedronken hebben. Ze spreken geen woord Engels en wij ook geen Ladakhi maar toch hebben we een gezellige babbel. Ze hebben een mooi bloemenperceeltje maar voor de rest is armoede troef. Hier is de tijd blijven stilstaan.

23/09 Vr

Trekking Hemis Shukapachan – Timosang, Lamayuru, Alchi en Leh

Vroeg uit de veren na nog maar eens een bijna slapeloze nacht en iets na achten zijn we onderweg. Weerom in minder dan drie uur ter plekke na 2 colletjes van 3850 m. Vandaag is dat niet zo erg want we hebben nog een druk programma. Eerst verder westelijk naar Lamayuru voor bezoek aan het klooster. Dan 125 km terug naar Leh met onderweg stop in het oude klooster van Alchi, van buiten niet spectaculair maar binnenin wel zeer authentiek alhoewel er maar weinig licht brandt en er geen foto’s mogen genomen worden. Een goed jaar geleden moet het in het droge Ladakh een paar dagen fel geregend hebben en de meeste bruggen zijn weggespoeld. Overal zijn er noodbruggen en er wordt ook hard aan de weg gewerkt, zij het met zeer primitieve middelen. Af en toe een graafmachine maar meestal man met hamer. Ook vrouwen timmeren aan de weg, soms met nog heel kleine kinderen die zich dan een ganse dag in het stof aan de kant van de weg moeten bezighouden. Iets na vijf zijn we terug in Leh, kunnen we een douche nemen en ons klaarmaken om morgen om 5h te  vertrekken richting Sikkim.

Nubra Vallei

18/09 Zo

Leh-Nubra Valley

Vandaag over de hoogst berijdbare pas ter wereld, de Khardung La, 5606 m hoog, naar de Nubrah Vallei, ten Noorden van de Indus Vallei. Terug een militaire weg voor de bevoorrading van de troepen aan de Pakistaanse en Chinese grens. Aan die laatste zijn de troepen gestationeerd op de Sianchen gletsjer, boven de 6000 m. Soldaat zijn in India is geen lachertje. Op de pas ligt sneeuw en is het lekker fris. We zijn al behoorlijk aan de hoogte aangepast en hebben geen last van hoofdpijn of andere ongemakken. Af en toe worden we opgehouden door een militair konvooi maar de tocht verloopt vrij vlot. Na een uur of 5 (voor 120 km) komen we aan in ons tentenkamp in Hunder op een hoogte van 3400 m. De Nubra vallei is breed, in ‘t algemeen “kaal” maar toch vrij vruchtbaar. Op deze hoogte vinden we zonnebloemen en lavendel en ons kamp heeft een flink groententuintje. Na aankomst maken we een wandeling en hebben wat gesprekken met de vriendelijke lokale bevolking. Daarna gaan we naar de zandduinen (één van de belangrijkste lokale bezienswaardigheden) voor de zonsondergang. De rit met de kamelen, waar de Indiërs verzot op zjjn, laten we aan ons voorbijgaan.

19/09 Ma

Nubra Valley

Waar bij ons de honden ‘s nachts slapen en overdag (soms) blaffen is het hier net omgekeerd. Het is hier de rust zelve ware het niet voor die veelblaffende straathonden. Vandaag verder de vallei verkend, nu het stuk dat naar China loopt. De warmwaterbronnen in Panimik (hadden we gerust kunnen overslaan), een heilig meertje dat volgens onze gids in de winter niet dichtvriest (idem ditto) en het iets interessantere boeddhistische klooster van Sumur. ‘s Middags maken we een flinke wandeling naar de zandduinen. De Nubra valley zit in de lift maar het is vooral omwille van het natuurschoon, niet voor de bezienswaardigheden. Bovendien is er ook te veel militaire aktiviteit op de weg. 

20/09 Di

Nubra Vallei-Leh

We bezoeken eerst nog het klooster van Deskit waar ze onlangs een 35 m hoge, kitscherige Boeddha neergepoot hebben. Voor de rest is het klooster authentiek en proper.De reïncarnatie van de 10de Panchen Lama van deze tak wordt al 16 jaar vastgehouden door de Chinezen die er zelf een andere aangeduid hebben. Dan zonder moeilijkheden terug de pas over. Onderweg wuiven we naar onze Nederlandse motards die klaarblijkelijk toch hun tocht verderzetten. We komen ook een tiental fietsers tegen. Het is nooit heel steil maar de moeilijkheid zit in de ijle lucht en de afstand. Van Leh is het 40 km tot op de pas voor 2000 m hoogteverschil. Het is de laatste dagen mooi weer, warm overdag, koud ‘s nachts. ‘s Avonds eten op het terras van het Leh View Restaurant. Geen straatverlichting, prachtige sterrenhemel. Vanaf morgen trekking dus het blijft enkele dagen stil…

Leh

16/09 Vr

Leh

In eerste instantie zijn we wat ontevreden met ons hotel omdat de kamer geen uitzicht heeft, er geen internet is, geen GSM bereik, geen warm water en, vooral, dat de douche niet werkt. Het laatste wordt snel verholpen en er wordt ons een betere kamer beloofd. Deze ochtend blijkt dat onze ontevredenheid meer te maken had met moeheid want het is echt wel een behoorlijk hotel. We krijgen ook de betere kamer en mogen, na wat aandringen, toch onze eigen laptop gebruiken op hun internet aansluiting. Met gids Tenzingh bezoeken we de kloosters van Hemis en Tiksey en het Paleis van Shey met bijhorende tempel. Onze gids is uitstekend, hij kan het ingewikkelde boeddhisme vrij gstructureerd uitleggen. In families met meer dan 2 tot 3 kinderen is het gebruikelijk dat er een kind afgestaan wordt aan het klooster. Zijn twee jongere broers zijn Lama en studeren momenteel in Zuid India. Als ik hem vraag of hij zelf niet liever monnik was geworden zegt hij glimlachend maar overtuigd neen. Leh zelf is een klein, rommelig stadje dat vol staat met hotelletjes, guesthouses, winkeltjes,….

De weg van Manali naar Leh die we de laatste 3 dagen gebruikt hebben is door de militairen aangelegd na de inval en annexatie van een stuk van Ladakh door de Chinezen in 1962. Ook de Pakistaanse grens is dichtbij en het krioelt hier in de Indus vallei dan ook van de militaire kampen en nationalistische slogans.

Terwijl we hier meestal zon verwacht hadden was het vandaag dikwijls zwaar bewolkt met af en toe wat lichte regen. Voor de fotografen in ons is dat een kleine tegenvaller. We blijven nog een week in de buurt dus het zal wel uitklaren…

17/09 Za

Leh

Het weer is beter en in de vallei heeft de zon de bovenhand. We bezoeken het Paleis van Stok waar de afstammelingen van de Koning van Ladakh hun verblijf hebben. Het is een mooi huis maar er werd onlangs een draak van een antenne naast geplaatst. Vanbinnen heeft het een mooie gebedsruimte waar nog altijd een monnik van Hemis gestationeerd is en we krijgen via onze gids toelating om tijdens de gebedsdienst foto’s te nemen. Er is ook een klein maar mooi museum met memorabilia van de koninklijke familie. Daarna bezoeken we de tempel van Spituk. De hoofdlama van deze orde is enkele jaren geleden overleden en zijn 5-jarige reïncarnatie wordt nu klaargestoomd. Het kind weet niet wat het te wachten staat...Er is ook een “Protector” ruimte die niet enkel door boeddhisten maar ook door Hindoe’s bezocht wordt. Het is er heel wat drukker en kitscherig. Jongeren en ouderen komen netjes opgedirkt hun offergaven brengen variërend van een pak koekjes, een appel, een fles brandolie maar toch vooral geld. Dan naar de Shanti Stupa, een geschenk van de Japanners, maar voor mij iets te proper. Morgen vieren ze het 20-jarig bestaan en er werd iets te fel gekuist. In de middag bezoeken we de bazaar van Leh, Karin geniet ervan, er zijn gezellige dakterrasjes en er is ook een interessante bookshop. We klimmen ook naar het Paleis van Leh (dat leeg staat) en de nog iets hoger gelegen Tsemo kasteel/tempel (3800 m). Stelt niet veel voor maar het uitzicht is geweldig. Terug in de bazaar komen we enkele van onze Hollandse motards tegen. Onze vriend ligt in het ziekenhuis aan de zuurstof en de anderen hebben hun tocht moeten onderbreken omdat er te veel sneeuw op de passen ligt. We genieten van de zonsondergang vanop de grote Latho.